بعد از بررسی علل و عوامل مؤثر در ایجاد چروک روی پوست و ذکر روش ها و موادی که می توانند از ایجاد چروک در پوست جلوگیری کنند یا تشکیل آن را به تأخیر بیندازند، لازم است مختصزی در مورد روش ها و فرآورده هایی صحبت شود که به طور موقت یا دایمی باعث بهبود یا احتمالاً بر طرف کردن چروک های ایجاد شده در پوست می شوند.. به همین منظور بعد از ذکر تاریخچه ای در خصوص مواد مورد استفاده جهت بر طرف کردن چروک، به مواد و روش های مورد استفاده در حال حاضر می پپردازیم و مکانیسم عملکرد آن ها را بررسی می کنیم.
تاریخچه
استفاده از سرم به عنوان بر طرف کنندهء چروک موضوع جدیدی نیست. این موادد اساس محصولات ریسلر در نوامبر سال 1930 تشکیل می داد.چون محافظت پروتئین ها در آن زمان مشکل بود به این فرآورده اکسی کوئینولین اضافه می کردند، و آن ها را در آمپول های استریل قرار می دادند.ریسلر ادعا کرد که محصولاتش بسیار مؤثرند، زیرا به خوبی جذب می شوند و به طبقات زیرین پوست نفوذ می کنند.همچنین وی ادعا کرد که تأثیر سرم ها به قدرت چسبندگی آن ها بستگی دارد. قدرت چسبیدن این مواد به پوست به صورت مکانیکی در رفع چروک ها بسیار مؤثر است.
در سال 1934، گونکارووا برای اولین بار عنوان "فرآورده آرایشی " را به کار برد.او مقدار از آلبومن تخم مرغ تازه را با گلاب معطر کرد وکمی الکل به آن افزود.فرمول زیر فرآوردهء تهیه شده توسط وی را نشان می دهد.

آلبومین تخم مرغ 3 گرم
الکل( 70% ) 5/1 گرم

کمب بعد از آلبومین پروتئین جفت و تخمدان ها به عنوان بر طف کنندهء چروک استفاده گردید.تا چند سال بعد سرم ها به طور عمده در اروپا مصرف می شدند. سپس هلن کورتیکس درام 1963 " راز جادویی" را معرفی کرد.بعد از آن ادعا شد که استفاده از پلاسمای خون به تنهای یا با افزایش عناصر دیگر ممکن است مفید باشد.
از دیگر موارد مرد استفاده لاکتالبومین با غلظت ده درصد بود که باعث کاهش چروک به مدت چند ساعت می شد.
فرآوره های ضد روک بر اساس آلبومین گاوی از اواسط سال 1960 به تهیه فرآورده های ضد چروک با اثر زودگذر اقدام شد، ولی مدت زمانی طول کشید تا این فرآورده ها مشهور شوند و در فروشگاه ها به فروش برسند. هلن کورتیس فرآورده هایی بر اساس سرم آلبومین گاوی را اولین بار در فرورشگاه (یو.اس.) تحت عنوان (راز جادویی) عرضه کرد. کمپانی ها این فرآورده ها را به عنوان « فرآورده آرایشی جدید و شگفت آوری که موقتاً خطوط و چروک های صورت را محو و در ظرف چند دقیقه پوست را صاف و یک بافت تازه ایجاد می کند» معرفی کردند و همچنین اداع شد که سحرآمیزترین عمل این فرآورده ها روی جدی ترین خطوط پوست پیر یعنی خطوط زیر چشم و خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم و خطوط پیشانی و چین های اطرا دهان و چانه است. بعدها ادعا شد که عمل جوان سازی این ماده به مدت هفت تا ده روز، حتی هشت ساعت یا بیشتر هم دوام پیدا می کند.
مادهء اصلی «راز جادویی» سرم آلبومین گاوی کاملاً خالص شده در غلظت پانزده درصد است. اثر این ترکیب کاملاً روی سطح پوست ظاهر می شود و برای چند ساعت ادامه پیدا می کند.
لوسیون سرم آلبومین گاوی به صورت لایه ای روی پوست خشک می شود. این لایه بخش های فرو ریخته چروک را به سمت بالا می آورد و همسطح پوست اطراف قرار می دهد و بنابراین ظاهر پوست چروک را به صورت صاف نشان می دهد. ظاهر صافی که بعد از به کار بردن این فرآورده ایجاد می شود قابل توجه است.
بعد از استفاده از این فرآورده ها به وسیله بک میکروسکوپ سه بعدی مشاهده گردید که روک های کوچک به تدریج از بین مِ روند و چروک های با عمق متوسط باریک تر می شوند. ولی خطوط بزرگ بر روی پیشانی یا خطوطی که در اثر حرکت صورت در اطراف چشم و دهان ایجاد می گردند تغییر مشخصی نمی کنند مگر اینکه مقادیر خیلی زیاد لوسیون حاوی پروتئن به کار برده شود.
نتایجی که بر اساس این یافته ها به دست آمد این بود که اثر ضدچروک این مواد کاملاً فیزیکی است نه فارموکولوژیکی.

آلبومین گاوی در ابتدا در آمریکا به عنوان نوعی دارو قلمداد می شد. ولی بعداً اجازه داده شد به عنوان فرآورده آرایشی استفاده شود. کمیته سازمان پزشکی آمریکا در بخش سلامت و زیبایی پوست پس از بررسی اثر محلول سرم آلبومین گاوی اعلام کرد که فرآورده های صاف کننده پوست که حاوی این ماده هستند، برای استفاده بر روی پوست بدن انسان بی ضررند. ولی فقط موقتاً به طور فیزیکی باعث تغییراتی در سطح پوست می شوند.

تئوری نحوه عملکرد فرآورده های ضدچروک بر اساس آلبومین گاوی در توضیح روشی که سرم های خون یا پلیمرهای سنتتیک بر اساس آن عمل می کنند باید گفت که این ترکیبات باعث کشیدن چروک ها می شوند تا این که همسطح بقیه پوست قرار گیرند. البته عوامل دیگری هم در این امر دخیلند برخلاف ادعای ریسلر در مورد اینکه سرم ها به داخل پوست جذب می شوند، به عقیدهء متخصصان زیبایی خصوصاً اروپایی ها مولکول های سرم خون خیلی بزرگ تر از حدی حستند که بتوانند جذب شوند. وزن ملکولی آن ها حدود هتاد هزار (دالتون) است.شاید بهترین روش برای نتیجه گیری در مورد عملکرد سرم های بر طرف کننده چروک توضیحات منتشر شده به وسیله کلینگمن و پاپا باشد:"هر محلولی هنگامی که خشک می شود یک لایه شکننده تشکیل می دهد و سریعاً و موقتاً چروک ها را محو می سازذ.چروک های پوست صورت به سادگی با نیروی اندک از هم باز می شوند. این امر به علت خراب شدن بافت پیوندی لایه زیرین است. زیرا در این حالت بافت ارتجاعی و رشته کلاژن در این بافت به طور مشخصی تغییر می یابند. به این معنی که بافت اتجاعی به مقدار زیادی افزایش پیدا می کند. در حالی که فیبرهای کلاژن که جزء ترکیب اصلی پوست هستند به طور فیزیکی دگرگون می شوند و کاهش می یابند؛ در حین خشک شدن محلول های روی پوست، باعث ایجاد کشش در پوست اطراف می گردند، که به هرحال کمی آن را صاف تر می کنند. نیروی تولید شده در روی پوست اطراف می گردند، که به هر حال کمی آن را صاف تر می کنند. نیروی تولید شده در روی پوست فرورفتگی ها را تا سطح نرمال بالا می آورد، بنابر این آن ها را محو می سازد این عمل به سادگی در مورد برآمدگی ها کوچک نیز صورت می پذیرد. نیروی ایجاد شده به وسیله آلبومین به اندازه کافی زیاد نیست که بتواند فرورفتگی های سطح چروک پیشای را هر چند خیلی باریک باشند برطرف سازد.

«مزیت عمده آلبومین این است که به شکل یک صفحهء پلاستیک که قابل مشاهده باشد روی سطح پوست قرار نمی گیرد بلکه کم و بیش به طور غیرقابل مشاهده با پوست می آمیزد»

استفاده از هورمون های استروئیدی در فرآورده های ضد چروک
کوشش بسیاری در بکار بردن موضعی فرآورده های ضد چروک هورمونی که اثرات طولانی نسبت به فرآورده های پیش گفته دارند به عمل آمده است. استفاده از این فرآورده ها از تغییرات فیزیولوژیکی طبیعی پوست که در نتیجه تغییر در تولید هورمون هایی مانند استروژن، پروژسترون و آندروژن در مقاطع مختلف سنّی ایجاد می شوند جلوگیری می کند. کاهش تولید هورمون ها در بدن باعث کاهش کراتین سازی، نازک شدن بافت پوستی، خراب شدن رشته های کلاژن و کاهش ارتجاعی پوست می شود. با آزمایش هایی که بر روی حیوانات مخصوصاً میمون انجام شده است مشخص گردیده که استروئیدها ساختمان و خاصیت کمپلکس کلاژن-موکوپلی ساکارید را تغییر می دهند.

تأثیر زیاد هورمون های استروئیدی بر روی پوست و صفات ثانویه جنسی، متخصیصن فرآورده های آرایشی و بهداشتی را به فکر تولید فرآورده های موضعی انداخت. آزمایش های کلینیکی نشان داده است که استفاده خوراکی یا تزریق هورمون های جنسی تأثیراتی بر روی پوست می گذارد. همچنین ثابت شده که اگر فرآورده های آرایشی استروئیدی مداوماً به طور موضعی استفاده شوند، باعث تغییرات قابل ملاحظه ای در پوست می شوند عملکرد اصلی هورمون های استروئیدی کنترل و توسعه ارگان های جنسی اولیه و ثانویه است، این هورمون ها مسئول تکامل پوست زنان در هنگام بلوغ نیز هستند. کاهش ترشح هورمون های استروژنیک در دوران یائسگی از ع8وامل مؤثر در پیر ششدن پوست خانم هاست. استفاده از هورمون های استروئیدی این اثر را کاهش می دهد. این هورمون ها از بیضه مردان یا از تخمدان زنان تهیه می شوند و فرآورده های آرایشی به سه منظور استفاده می گردند: تهیهء کرم های ضد چروک، درمان جوش صورت و درمان سبوره.

بر اساس مشاهدات بیوپسی ثابت شضدته که کاربرد موضعی آندروژن ها . استروژن ها باعث ترمیم اپیدرم تخریب شده می شود. همچنین با استفاده از این فرآورده ها اندازه غده های چربی کاهش می یابد و به همین علت در درمان آکنه محدود می شود به آکنه های کیستی که درمان های دیگر در مورد آن ها ناموفق بوده و آکنه هایی که قبل از قاعدگی در بعضی خانم ها ظاهر می شود. همچنین ادعا می شود که این فرآورده ها، پوستی را که به واسطه کمبود چربی های طبیعی و رطوبت چروک شده است به واسطهء تأمین رطوبت و چربی مورد نیاز اصلاح می کنند.

ادعا شده که لوسیون های موضعی استروژنیک به کاهش ریزش مو نیز کمک می کنند.

باید توجه داشت در حالی که موافقت کامل بین محققین مختلف در مورد بی ظطر بودن استفاده موضعی از فرآوده های آرایشی حاوی هورمون به میزان پیشنهاد شده وجود دارد، این افراد روی مؤثر بودن هورمون های استروژنی در فرآوده های ضد چروک نظریه های مختلفی دارند و به نظر می رسد آزمایش های کلینیکی زیادی لازم باشد تا نتیجه مورد اطمینان به دست آید.
علی رغم مدارک کلینیکی هنوز هم نمی توان دربارهء سودمند بودن استفاده از استروژن ها در فرآورده هایی که به طور موضعی استفاده می شوند کاملاً مطمئن بود. این تردیدها به علت اثرات احتمالی این فراورده ها بر روی دستگاه تولید مثل است و منجر به جستجو برای پیدا کردن جانشین هایی برای استروژن ها شده است که اثرات جانبی استروژن ها را نداشته باشد.

اثر رتینوئیدها بر روی چروک پوست
اخیراً فرآورده ای حاوی رتینوئیدها با ثبات شیمیایی و فیزیکی خوب توسط شرکت جانسون- جانسون ساخته شده است. فرآورده های پوستی حاوی رتینوئیدها اخیراً به علت اثر درمانی که ادعا می شود در برابر پیری و خرابی پوست به واسطهء نور خورشید دارند بسیار مورد توجه قرار گرفته اند.
همان طور که گفته شد، زبر شدن پوست و ایجاد چروک به علاوه افزایش رنگدانه های پوست ممکن است به علت قرار گرفتن در معرض اشعه آفتاب در دوران کودکی یا دوران بزرگسالی باشد و بر همین اساس فرآورده های زیادی ساخته شده اند که پوست های چروک و پوست هایی را که در مقابل آفتاب پیر و خراب شده اند بهبود بخشند. از این دسته فرآورده ها می توان رتینوئیدها را نام برد.

اثر ضد چروک عصارهء گیاه لوفا سیلیندریکا
کووموا مریکو نوعی فرآوردهء پوستی حاوی عصارهء گیاه لوفا سیلیندریکا عرضه کرئه است.
این فرآوردهء پوستی ترکیبات زیر را شمال می شود:
عصاره ء آبی یا الکلی گیاه لوفا سیلیندریکا، نرم کننده های مختلف و عوامل مرطوب کننده همراه با نوعی حامل که در فرمولاسیون های آرایشی به کار می رود میزان مورد استفادهء عصارهء این گیاه در محدودهء یک تا 75 درصد وزنی است.
ادعا می شود که فرآورده های حاوی این عصارهء گیاهی به علت جذب سریع و کاملشان به داخل پوست بسیار مؤثرندو علاوه بر این جذب مؤثر این فرآورده به داخل پوست باعث می شود رطوبت کافی در پوست ایجاد شود و در نتیجه چروک های صورت کاهش یابد.
ادعا می شود اگر درمان بیش از چند ماه ادامه یابد باعث کاهش رنگدانه سازی پوست می شود که در نتیجهء گرما و باد ایجاد شده و همه این اثرات بدون هیچ گونه اثر جانبی ناخواسته(مخصوصاً آلرژی) ظاهر می شود.

اثر ضدچروک سرامید1
الیزابت آردن فرمولاسیون نوعی فرآوردهء ضدچروک براساس سرامید1 را عرضه کرده است. ادعا شده که این ترکیبات با سرامید طبعی موجود در پوست بسیار شباهت دارد و باعث محافظت و تأمین رطوبت پوست می گرددو طبق تحقیقات انجام شده پیری، اشعه UV و مواد شیمیایی که از عوامل مؤثر در ایجاد چروک هستند باعث تخریب سرامید طبیعی پوست می شوند که در نتیجهء آن پوست دچار خشکی و چروک می شود.
تأثیر فرآورده های آرایشی بر پایه کلاژن بر روی چروک پوست
فرآورده های آرایشی که بر پایهء کلاژن تولید می شوند به صورت کرم های پوستی به منظور دوباره سازی سلول ها، از بین بردن چروک ها و حفظ رطوبت در پوست به کار می روند. متأسفانه اثر چنین فرآورده هایی محدود است، زیرا پوست فقط درصد کمی ا کلاژن و عواملفعال دیگر موجود در آن ا را جذب می کند. مسئله مهم تولید فرآورده هایی با تأثیر زیاد است که به طور ایده آل صد در صد پروتئن با اسیدهای آمینه با عوامل فعال دیگر موجود در آن به وسیله سلول های پوست جذب شوند. این امر با استفاده از افزودنی هایی که جذب مواد تشکیل دهنده را زیاد می کنند یا به کار بردن ذراتی با اندازهء بسیار کوچک انجام می پذیرد.

اثر ضد چروک اسید سالیسیلیک
ریچارد دسون ویکس یک فرآودهء پوستی حاوی اسید سالیسیلیک جهت اصلاح چروک ها و بهبود آتروفی پوست عرضه کرده است. همان طور که در بخش های قبل مطرح شد پوست عضوی است که عوامل خارجی زیادی- علاوه بر عوامل داخلی- آن را دچار ضایعه می کنند.
چروک هایی که در اثر پیری- که عامل داخلی است- ایجاد می شوند، به علت نازک شدن پوست و تخریب عمومی آن ایجاد می گردند. یک عامل محیطی اشعه ماورای بنفش نور خورشید است، نتیجه اثر این عامل و عوامل دیگر چروک شدن و فرتوتی پوست است. از سال ها قبل اسید سالیسسیلیک در درمان آکنه و برای از بین بردن زگیل، میخچه، و قسمت های پینه ای پوست و برای درمان موضعی عفونت رینگ ورم و برای درمان پسوریازیس، التهاب پوسته ای سبوره ای و شوره سر به کار می رفت. برای درمان این عوارض از دوزهای زیاد اسید سالیسسیلک استفاده می شود. در حالی که در فرآورده های پوستی تولید شده توسط ریچارددسون ویکس برای اصلاح چروک ها و آتروفی پوست از مقادیر بی خطر و مؤثر اسید سالیسیلیک استفاده می شود.

اثر پلی نوکلئوتیدها بر روی چروک پوست
اخیراً فرآوردهء جدیدی توسط پیروفاربر برای درمان پیری پوست و از بین بردن چروک عرضه شده است. این فرآورده به واسطه داشتن پلی نوکلئوتید و 4- هیدروکسی پیرولین در درمان چروک بسیار مؤثر است.